Αρκεί να αναφέρουμε πως το 1% των ατυχημάτων διεθνώς αποδίδεται στην υπνική άπνοια, καθώς οι πάσχοντες δεν ξεκουράζονται στον ύπνο τους και παρουσιάζουν υπνηλία κατά τη διάρκεια της ημέρας. Όσον αφορά στο ροχαλητό, όλοι γνωρίζουμε την ενόχληση και τη δυσφορία που προκαλεί στους συντρόφους και στο ευρύτερο οικογενειακό περιβάλλον του ασθενή.

Το ροχαλητό οφείλεται στους μαλακούς ιστούς του λαιμού (υπερβολικά χαλαρή μαλακή υπερώα, μεγάλη σταφυλή, στενός φάρυγγας, υπερτροφία των αμυγδαλών, των αδενοειδών εκβλαστήσεων) και στο κοιλιακό λίπος. Σκεφτείτε πως 1 πόντος λίπους στην κοιλιά προσθέτει 1 χιλ. λίπους στη γλώσσα. Γι’ αυτό και το 85% των πασχόντων από υπνική άπνοια είναι παχύσαρκοι.

Η υπνική άπνοια είναι μία σοβαρή διαταραχή του ύπνου. Χαρακτηρίζεται από δυνατό ροχαλητό, το οποίο διακόπτεται από περιόδους παύσης, κατά τις οποίες η αναπνοή σταματά για κάποια δευτερόλεπτα.

Η διακοπή αυτή αναγκάζει τον πάσχοντα να ξυπνήσει - τις περισσότερες φορές με έναν έντονο ήχο ροχαλητού - δίνοντας την εντύπωση ότι το άτομο πνίγεται. Αυτός ο κύκλος ροχαλητού - άπνοιας μπορεί να επαναλαμβάνεται πολλές φορές κατά τη διάρκεια της νύχτας, γεγονός που δίνει στον ασθενή την αίσθηση ενός «ελαφρού» ύπνου, ο οποίος όμως δεν προσφέρει ουσιαστική ξεκούραση. Έτσι, την επόμενη μέρα, εκτός από υπνηλία, παρουσιάζει δυσκολία στη συγκέντρωση για την εκτέλεση πνευματικής εργασίας, πρωινό πονοκέφαλο, ερεθισμένο λαιμό κατά το πρωινό ξύπνημα.

Όσον αφορά ασθενείς – παιδιά, αυτά εμφανίζουν απόσπαση προσοχής, υπερκινητικότητα και νευρικότητα. Επιπλέον, δεν αναπτύσσονται επαρκώς (ένα στα δύο είναι αδύνατο) και αδυνατούν να αντεπεξέλθουν στις υποχρεώσεις του σχολείου και τις υπόλοιπες δραστηριότητες. Η αντιμετώπιση της υπνικής άπνοιας στην παιδική ηλικία είναι εύκολη, καθώς οφείλεται συνήθως στην υπερτροφία της αμυγδαλής και στα κρεατάκια. Η ενδεδειγμένη ηλικία για την επέμβαση αφαίρεσης είναι από τα 3 έτη και έπειτα˙ έτσι, μετά το χειρουργείο το πρόβλημα εξαφανίζεται.

Οι συνέπειες της υπνικής άπνοιας στους ενήλικες είναι ιδιαίτερα σοβαρές: παρουσιάζεται αυξημένος κίνδυνος αρτηριακής υπέρτασης, καρδιαγγειακών νοσημάτων και αγγειακού εγκεφαλικού επεισοδίου, χρόνια αναπνευστική ανεπάρκεια και αιφνίδιος θάνατος (υπολογίζεται πως το 2% περίπου των αιφνίδιων θανάτων αποδίδεται στην υπνική άπνοια)

Η διάγνωση γίνεται σε ειδικά κέντρα Μελέτης Ύπνου με τη μέθοδο της πολυσωματοκαταγραφικής μελέτης. Πρόκειται για μια εντελώς ανώδυνη, μη επεμβατική μέθοδο ταυτόχρονης καταγραφής διαφόρων βιολογικών παραμέτρων, κατά τη διάρκεια του ύπνου. Η χρήση της συσκευής auto-CPAP (η οποία χορηγεί στον ασθενή αέρα με θετική πίεση μέσω μάσκας) αποτελεί τη μοναδική θεραπεία. Επιπλέον, η διόρθωση προδιαθεσικών παραγόντων, όπως η παχυσαρκία, μπορεί να θεραπεύσει ή να βελτιώσει το σύνδρομο σε κάποιους ασθενείς. Η σύγχρονη ωτορινολαρυγγολογία παρέχει πολλές δυνατότητες για την αντιμετώπιση του ροχαλητού και της υπνικής άπνοιας, αναλόγως του σημείου που θα εντοπιστεί η ανατομική απόφραξη του αεραγωγού.

Η πλέον διαδεδομένη, εφ’ όσον κριθεί απαραίτητη, χειρουργική επέμβαση, είναι η υπερωοφαρυγγοπλαστική με χρήση Laser ή ραδιοσυχνοτήτων, η οποία μπορεί να συνδυαστεί με αμυγδαλεκτομή, στις περιπτώσεις υπερτροφίας παρίσθμιων αμυγδαλών, με πολύ καλά αποτελέσματα στην αντιμετώπιση του ροχαλητού.